ราชกิจจาฯ ประกาศแล้ว ติดโซลาร์รูฟท็อปของบ้านอยู่อาศัยลดหย่อนภาษีได้สูงสุด 2 แสนบาท เช็กเงื่อนไขให้ครบก่อนใช้สิทธิ

สาระหลักของพระราชกฤษฎีกาฉบับนี้ คือการให้สิทธิยกเว้นภาษีเงินได้แก่บุคคลธรรมดา สำหรับค่าใช้จ่ายที่เกิดจากการติดตั้งระบบผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์บนหลังคา ดาดฟ้า หรือส่วนหนึ่งส่วนใดของอาคารที่บุคคลสามารถเข้าอยู่หรือใช้สอยได้ โดยระบบดังกล่าวต้องเชื่อมต่อกับระบบโครงข่ายไฟฟ้าของการไฟฟ้านครหลวงหรือการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค และให้นำยอดค่าใช้จ่ายนั้นมาใช้สิทธิได้ตามจริง แต่ไม่เกิน 200,000 บาท

ถ้าพูดให้เข้าใจง่าย มาตรการนี้คือ แรงจูงใจทางภาษี สำหรับคนที่อยากติดตั้ง Solar Rooftop บ้านสำหรับอยู่อาศัย เพื่อช่วยลดภาระต้นทุนการลงทุนเริ่มต้นบางส่วน แม้จะไม่ใช่การคืนเงินสดตรง ๆ แต่ก็ช่วยลดฐานภาษีเงินได้ ทำให้ภาพรวมของการติดตั้งโซลาร์ในบ้านดูน่าสนใจขึ้น โดยเฉพาะสำหรับคนที่เดิมตั้งใจติดอยู่แล้วเพื่อประหยัดค่าไฟในระยะยาว

ผู้มีสิทธิใช้มาตรการนี้คือ บุคคลธรรมดา โดยกฎหมายระบุชัดว่าไม่รวมถึงห้างหุ้นส่วนสามัญ คณะบุคคลที่ไม่ใช่นิติบุคคล หรือกองมรดกที่ยังมิได้แบ่ง ดังนั้น ถ้าการติดตั้งอยู่ในนามบุคคลธรรมดาและเป็นบ้านสำหรับอยู่อาศัย ก็มีโอกาสเข้าเกณฑ์ แต่ถ้าเป็นการติดตั้งในนามกิจการหรือโครงสร้างภาษีแบบอื่น จะต้องพิจารณาคนละมาตรการ

ลักษณะบ้านที่เข้าเกณฑ์

จากข้อความในกฎหมายและเอกสารสรุปของกรมสรรพากร จุดสำคัญอยู่ที่ระบบจะต้องติดตั้งบนอาคารที่ใช้เป็น ที่อยู่อาศัย ไม่ว่าจะเป็น

• หลังคาบ้าน 

• ดาดฟ้าบ้าน

• ส่วนที่เป็นอาคารซึ่งบุคคลสามารถเข้าอยู่หรือใช้สอยได้

ในทางปฏิบัติ จึงครอบคลุมที่อยู่อาศัยหลายรูปแบบ เช่น

• บ้านเดี่ยว

• บ้านแฝด

• ทาวน์เฮ้าส์

• โฮมออฟฟิศ

• อาคารพาณิชย์หรือตึกแถวที่ใช้เป็นที่อยู่อาศัย

กรมสรรพากรสรุปไว้อย่างตรงไปตรงมาว่า มาตรการนี้เป็นการส่งเสริมการติดตั้ง Solar Rooftop ในบ้านอยู่อาศัย และยังย้ำเรื่องการเชื่อมต่อกับระบบไฟฟ้าแบบ On-Grid ไว้ชัดเจน

ลดหย่อนได้เท่าไร และคิดอย่างไร?

ลดหย่อนได้ ตามที่จ่ายจริง แต่ไม่เกิน 200,000 บาท โดยรวมทั้ง

• ค่าซื้ออุปกรณ์

• ค่าติดตั้งระบบ

หากค่าใช้จ่ายรวม 120,000 บาท ก็ใช้สิทธิได้ 120,000 บาท แต่ถ้าค่าใช้จ่ายรวม 300,000 บาท ก็ใช้สิทธิได้สูงสุดแค่ 200,000 บาทตามเพดานที่กฎหมายกำหนด

ต้องเข้าใจก่อนว่า ลดหย่อน ไม่เท่ากับได้เงินคืนเต็มจำนวน นี่เป็นอีกจุดที่คนมักเข้าใจผิด มาตรการนี้ไม่ได้แปลว่ารัฐคืนเงิน 200,000 บาท แต่หมายถึงสามารถนำค่าใช้จ่ายที่เข้าเกณฑ์ไปใช้ยกเว้นภาษีเงินได้ในวงเงินไม่เกิน 200,000 บาท ผลประโยชน์ที่ได้จริงจึงขึ้นอยู่กับฐานภาษีของแต่ละคนด้วย

พูดง่าย ๆ คือ คนที่มีภาระภาษีต่างกัน ย่อมเห็นผลประหยัดภาษีไม่เท่ากัน แม้จะติดตั้งระบบราคาใกล้เคียงกันก็ตาม

การจะใช้สิทธิลดหย่อนภาษีโซลาร์เซลล์ได้ ไม่ได้จบแค่การมีใบเสนอราคาและติดตั้งแผงบนหลังคา แต่ต้องผ่านเงื่อนไขสำคัญหลายข้อ ซึ่งแต่ละข้อมีผลต่อการใช้สิทธิโดยตรง

1. ต้องเป็นระบบที่ติดตั้งบนบ้านอยู่อาศัย

กฎหมายระบุชัดว่าเป็นระบบที่ติดตั้งบนหลังคา ดาดฟ้า หรือส่วนหนึ่งส่วนใดบนอาคารที่บุคคลอาจเข้าอยู่หรือใช้สอยได้ จึงต้องอยู่ในกรอบของ “บ้านอยู่อาศัย” เป็นหลัก ไม่ใช่การติดตั้งแบบนอกกรอบหรือใช้คำอธิบายกว้างเกินไป

2. ต้องเป็นระบบ On-Grid

กรมสรรพากรย้ำเรื่องนี้ไว้อย่างชัดเจนว่า ต้องเป็นระบบที่ เชื่อมต่อกับระบบไฟฟ้า (On-Grid) ของ

• การไฟฟ้านครหลวง (กฟน.)

• การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค (กฟภ.)

นี่จึงเป็นจุดที่เจ้าของบ้านควรถามผู้ให้บริการตั้งแต่แรกว่า ระบบที่กำลังจะติดตั้งเข้าเงื่อนไขนี้หรือไม่ เพราะไม่ใช่ทุกระบบโซลาร์จะอยู่ในรูปแบบเดียวกัน

3. ต้องมี e-Tax Invoice

เงื่อนไขด้านเอกสารถือว่าสำคัญมาก เพราะมาตรา 5 ของพระราชกฤษฎีกากำหนดว่า ต้องจ่ายให้แก่ผู้ประกอบการจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม และต้องได้รับใบกำกับภาษีที่จัดทำโดยวิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์ หรือ e-Tax Invoice

ตรงนี้มีความหมายในทางปฏิบัติว่า ต่อให้ติดตั้งจริง ถ้าเอกสารภาษีไม่ถูกต้อง ก็อาจไม่สามารถใช้สิทธิได้ ดังนั้น ก่อนตัดสินใจจ้างติดตั้ง ควรถามให้ชัดว่า

• ร้านหรือบริษัทจด VAT หรือไม่

• ออก e-Tax Invoice แบบเต็มรูปได้หรือไม่

• รายการค่าใช้จ่ายในใบกำกับภาษีแยกชัดเจนหรือไม่

4. ใช้สิทธิได้ 1 ครั้ง และไม่เกิน 1 ระบบ

มาตรการนี้ไม่ได้เปิดให้ใช้สิทธิซ้ำหลายครั้ง โดยเอกสารของกรมสรรพากรระบุชัดว่า ใช้สิทธิได้ 1 ครั้ง และจำนวนไม่เกิน 1 ระบบ ตลอดระยะเวลาของมาตรการ

นั่นหมายความว่า หากมีแผนจะติดตั้ง ควรวางระบบและงบประมาณให้ชัดตั้งแต่ต้น เพราะไม่ใช่มาตรการที่ออกแบบมาให้ทยอยใช้สิทธิหลายรอบ

กฎหมายระบุว่า สามารถใช้สิทธิยกเว้นภาษีเงินได้ หนึ่งครั้งในปีภาษีที่เชื่อมต่อกับระบบโครงข่ายไฟฟ้าสำเร็จ ไม่ได้ยึดแค่ปีที่เริ่มติดตั้งหรือปีที่จ่ายเงินงวดแรกเท่านั้น

ทำไมเรื่องนี้ถึงสำคัญ? เพราะในโลกความจริง การติดตั้งโซลาร์หนึ่งระบบอาจไม่ได้จบในวันเดียว มีทั้งขั้นตอนสำรวจหน้างาน ตกลงแบบ ยื่นเอกสาร ติดตั้ง และประสานการเชื่อมต่อกับการไฟฟ้า หากเจ้าของบ้านวางแผนเรื่องภาษีไว้ แต่ไม่ได้นับเผื่อระยะเวลาการเชื่อมต่อจริง ก็อาจใช้สิทธิคนละปีภาษีกับที่คาดไว้

ดังนั้น ใครที่จริงจังกับการวางแผนภาษี ควรเก็บเอกสารทุกส่วนไว้ให้ครบ ทั้ง

• สัญญา

• ใบกำกับภาษี

• หลักฐานการชำระเงิน

• หลักฐานการเชื่อมต่อระบบสำเร็จ

พระราชกฤษฎีการะบุว่าให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษา ขณะที่ข่าวกรุงเทพธุรกิจสรุปว่าเอกสารดังกล่าวเผยแพร่เมื่อวันที่ 2 มีนาคม 2569 และมีผลใช้กับค่าใช้จ่ายที่จ่ายตั้งแต่ 3 มีนาคม 2569 ถึง 31 ธันวาคม 2571

กรมสรรพากรเองก็สรุปกรอบเวลาเดียวกันว่า มาตรการ Solar Rooftop สำหรับบ้านอยู่อาศัยใช้ตั้งแต่วันถัดจากวันที่กฎหมายประกาศในราชกิจจานุเบกษา จนถึงวันที่ 31 ธันวาคม 2571

สรุปช่วงเวลาสำคัญที่ควรรู้

• เริ่มใช้มาตรการ 3 มีนาคม 2569

• สิ้นสุดมาตรการ 31 ธันวาคม 2571

• ใช้สิทธิในปีภาษีที่เชื่อมต่อระบบสำเร็จ

ใช้สิทธิซ้ำกับมาตรการอื่นได้หรือไม่?

คำตอบคือ ไม่ได้ หากเป็นค่าใช้จ่ายก้อนเดียวกัน เพราะมาตรา 5 ของพระราชกฤษฎีการะบุว่า ค่าใช้จ่ายที่ใช้สิทธิยกเว้นภาษีตามฉบับนี้ ต้องไม่นำไปใช้สิทธิยกเว้นภาษีตามพระราชกฤษฎีกาหรือกฎกระทรวงฉบับอื่นอีก ไม่ว่าทั้งหมดหรือบางส่วน

สำหรับคนที่กำลังคุยกับผู้รับติดตั้งอยู่แล้ว หรือเพิ่งเริ่มหาข้อมูล นี่คือเช็กลิสต์ที่ควรดูก่อนเซ็นสัญญา

เช็กระบบให้ชัด

• เป็นระบบ On-Grid หรือไม่

• สามารถเชื่อมต่อกับ กฟน. หรือ กฟภ. ได้หรือไม่

• ติดตั้งบนบ้านอยู่อาศัยตรงตามเงื่อนไขหรือไม่

เช็กผู้ขายหรือผู้ติดตั้ง

• จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มหรือไม่

• ออก e-Tax Invoice ได้หรือไม่

• มีการระบุค่าอุปกรณ์และค่าติดตั้งชัดเจนหรือไม่

เช็กแผนการใช้สิทธิ

• จะเชื่อมต่อระบบสำเร็จในปีภาษีใด

• มีเอกสารครบสำหรับใช้ยื่นภาษีหรือไม่

• มีแผนใช้สิทธิอื่นซ้ำกับค่าใช้จ่ายก้อนเดียวกันหรือไม่

แม้มาตรการนี้จะดูเหมือนเป็นเรื่องภาษีล้วน ๆ แต่เหตุผลของกฎหมายสะท้อนชัดว่า รัฐต้องการส่งเสริมการใช้พลังงานแสงอาทิตย์ในภาคครัวเรือน และเพิ่มประสิทธิภาพการใช้พลังงาน เพื่อช่วยให้ประเทศไทยเดินไปสู่ความยั่งยืนด้านพลังงาน รวมถึงเป้าหมายความเป็นกลางทางคาร์บอนและการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์

มาตรการนี้เหมาะกับคนที่กำลังติดตั้ง Solar Rooftop บ้านอยู่อาศัย และต้องการใช้สิทธิลดหย่อนภาษีอย่างถูกต้อง โดยมีเงื่อนไขหลักดังนี้

• ผู้ใช้สิทธิต้องเป็น บุคคลธรรมดา

• ต้องติดตั้งบน บ้านอยู่อาศัย

• ต้องเป็นระบบ On-Grid

• ต้องเชื่อมต่อกับ กฟน. หรือ กฟภ.

• ต้องมี e-Tax Invoice

• ลดหย่อนได้ตามจริง ไม่เกิน 200,000 บาท

• ใช้สิทธิได้ 1 ครั้ง ไม่เกิน 1 ระบบ

• ใช้สิทธิใน ปีภาษีที่เชื่อมต่อระบบสำเร็จ

• ใช้กับค่าใช้จ่ายตั้งแต่ 3 มีนาคม 2569 ถึง 31 ธันวาคม 2571

สุดท้ายแล้ว สำหรับเจ้าของบ้านที่ตั้งใจติดโซลาร์อยู่แล้ว มาตรการนี้ถือเป็นแรงสนับสนุนที่ค่อนข้างชัด เพราะช่วยให้ภาพรวมการลงทุนดูคุ้มขึ้น แต่สิ่งที่สำคัญไม่แพ้เรื่องวงเงินลดหย่อน คือการเตรียมเอกสารและเลือกผู้ติดตั้งที่เข้าเงื่อนไขตั้งแต่ต้น เพราะสิทธิทางภาษีจะเกิดขึ้นได้จริง ก็ต่อเมื่อรายละเอียดทุกอย่างเดินตามเกณฑ์ของกฎหมายครบถ้วน

ข้อมูลอ้างอิงจาก:

• กรุงเทพธุรกิจ, ข่าว “ราชกิจจาฯ ประกาศแล้ว ยกเว้นภาษีโซลาร์เซลล์ ลดหย่อนไม่เกิน 2 แสน เช็กเงื่อนไข!”

• กรมสรรพากร, เอกสาร “มาตรการภาษีเพื่อส่งเสริมการติดตั้ง Solar Rooftop ในบ้านอยู่อาศัย"