8 วิธีปรับโครงสร้างหนี้บ้าน ตามมาตรการช่วยเหลือลูกหนี้จากแบงก์ชาติ

การปรับโครงสร้างหนี้บ้าน คือการเจรจากับธนาคารเพื่อเปลี่ยนเงื่อนไขการชำระหนี้เดิมให้สอดคล้องกับความสามารถทางการเงินในปัจจุบัน เช่น ลดค่างวด ขยายระยะเวลาผ่อน ลดอัตราดอกเบี้ย พักชำระเงินต้น หรือเปลี่ยนรูปแบบการจ่ายเป็นขั้นบันได เพื่อช่วยให้ลูกหนี้ยังสามารถชำระหนี้ต่อได้โดยไม่ต้องกู้เงินก้อนใหม่มาหมุนจ่ายค่างวด

การขอปรับโครงสร้างหนี้ไม่ได้จำกัดเฉพาะผู้ที่เป็นหนี้เสียแล้วเท่านั้น ผู้กู้สามารถติดต่อธนาคารได้ตั้งแต่เริ่มเห็นสัญญาณว่ารายได้ไม่เพียงพอหรือมีแนวโน้มผ่อนบ้านไม่ไหว โดยผู้ที่ควรพิจารณาขอความช่วยเหลือ ได้แก่

• ผู้ที่ยังผ่อนตรงเวลา แต่รายได้ลดลงหรือค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้น

• ผู้ที่เริ่มชำระค่างวดไม่เต็มจำนวนหรือเริ่มค้างชำระ

• ผู้ที่เป็นหนี้เสียหรือมีสถานะ NPL แล้ว

• ผู้ที่ต้องการลดค่างวดบ้านเพื่อให้สอดคล้องกับรายได้ปัจจุบัน

• ผู้ที่ต้องการรักษาบ้านไว้และยังสามารถชำระหนี้ได้บางส่วน

• ผู้ที่ประเมินแล้วว่าไม่สามารถผ่อนต่อ และต้องการเจรจาขายหรือตีโอนทรัพย์เพื่อชำระหนี้

ภายใต้หลักเกณฑ์การให้สินเชื่ออย่างรับผิดชอบและเป็นธรรม เจ้าหนี้ต้องเสนอแนวทางช่วยเหลือลูกหนี้ที่เข้าเงื่อนไขก่อนเป็น NPL อย่างน้อย 1 ครั้ง สำหรับผู้ที่ยังไม่เคยได้รับการปรับโครงสร้างหนี้ และเสนออีกอย่างน้อย 1 ครั้งหลังเป็น NPL ก่อนเข้าสู่กระบวนการฟ้องร้อง โอนขายหนี้ หรือยึดทรัพย์

อย่างไรก็ตาม การยื่นขอไม่ได้หมายความว่าธนาคารจะอนุมัติเงื่อนไขตามที่ลูกหนี้เสนอทั้งหมด ธนาคารจะพิจารณาจากรายได้ ภาระหนี้ ยอดคงเหลือ สถานะการชำระ และจำนวนเงินที่สามารถจ่ายได้จริง แนวทางใหม่จึงควรช่วยลดภาระได้ในระยะยาว พร้อมเหลือเงินเพียงพอสำหรับค่าใช้จ่ายจำเป็นในการดำรงชีวิต

ผู้ที่เริ่มมีปัญหาควรติดต่อธนาคารโดยเร็ว ไม่จำเป็นต้องรอให้ค้างชำระหลายงวด เพราะการเจรจาตั้งแต่ยังไม่เป็นหนี้เสียมักมีทางเลือกมากกว่า และช่วยลดโอกาสเกิดดอกเบี้ยผิดนัด ประวัติค้างชำระ หรือค่าใช้จ่ายจากกระบวนการทางกฎหมาย

เมื่อเริ่มผ่อนบ้านไม่ไหว การปรับโครงสร้างหนี้บ้านสามารถทำได้หลายรูปแบบ โดยธนาคารจะพิจารณาจากรายได้ ภาระหนี้ ยอดคงเหลือ และความสามารถในการชำระของลูกหนี้แต่ละราย จึงไม่ได้หมายความว่าทุกคนจะได้รับข้อเสนอเหมือนกันทั้งหมด

แนวทางที่สามารถนำไปเจรจากับธนาคาร มีดังนี้

1. ขอปรับลดอัตราดอกเบี้ย

การลดดอกเบี้ยช่วยให้ค่างวดส่วนหนึ่งถูกนำไปตัดเงินต้นได้มากขึ้น เหมาะกับผู้ที่ยังจ่ายค่างวดได้ แต่ต้องการลดภาระดอกเบี้ย โดยธนาคารอาจลดให้ชั่วคราวหรือปรับเงื่อนไขใหม่ตามผลการพิจารณา

ก่อนตกลงควรสอบถามว่าอัตราดอกเบี้ยใหม่ใช้ได้นานเท่าไร และหลังหมดช่วงช่วยเหลือจะกลับไปใช้อัตราใด

2. ขอขยายระยะเวลาผ่อนชำระ

การยืดระยะเวลาผ่อนออกไปช่วยลดค่างวดบ้านในแต่ละเดือน เหมาะกับผู้ที่มีรายได้ลดลงต่อเนื่อง แต่ยังสามารถผ่อนระยะยาวได้

ข้อควรระวังคือ แม้ค่างวดต่อเดือนจะลดลง แต่ระยะเวลาที่เป็นหนี้นานขึ้นอาจทำให้ดอกเบี้ยรวมตลอดสัญญาเพิ่มขึ้น และธนาคารอาจพิจารณาอายุของผู้กู้ร่วมด้วย

3. ขอปรับลดค่างวดชั่วคราว

ผู้ที่มีปัญหารายได้ในช่วงสั้น เช่น ถูกลดเงินเดือน ยอดขายลด หรือมีค่าใช้จ่ายฉุกเฉิน อาจขอจ่ายค่างวดต่ำกว่าปกติเป็นระยะเวลาหนึ่ง เพื่อประคองสภาพคล่องก่อนกลับมาชำระตามเงื่อนไขเดิม

ควรสอบถามให้ชัดว่าจำนวนเงินที่จ่ายลดลงจะถูกนำไปตัดส่วนใด และยอดที่ชำระไม่ครบจะถูกนำไปรวมไว้ในค่างวดหลังจากนั้นอย่างไร

4. ขอผ่อนค่างวดแบบขั้นบันได

การผ่อนแบบขั้นบันไดเป็นการเริ่มจ่ายค่างวดในจำนวนต่ำก่อน แล้วทยอยเพิ่มขึ้นในอนาคต เหมาะกับผู้ที่คาดว่ารายได้จะค่อย ๆ ฟื้นตัว เช่น เพิ่งเริ่มงานใหม่ กิจการอยู่ระหว่างฟื้นตัว หรือมีรายได้เพิ่มตามอายุงาน

วิธีนี้ควรเลือกเมื่อมั่นใจว่าจะรองรับค่างวดที่เพิ่มขึ้นในอนาคตได้จริง หากรายได้ไม่เป็นไปตามแผน อาจกลับมาผิดนัดชำระอีกครั้ง

5. ขอพักชำระเงินต้น

การพักเงินต้นหมายถึงลูกหนี้ยังชำระดอกเบี้ย แต่พักการจ่ายเงินต้นไว้ชั่วคราว จึงช่วยลดจำนวนเงินที่ต้องจ่ายในช่วงที่รายได้ได้รับผลกระทบ

อย่างไรก็ตาม เงินต้นจะยังไม่ลดและอาจทำให้ดอกเบี้ยรวมเพิ่มขึ้น ก่อนยอมรับข้อเสนอควรตรวจสอบว่าหลังสิ้นสุดระยะพักเงินต้น ต้องเพิ่มค่างวด ขยายเวลาผ่อน หรือชำระยอดที่พักไว้ในรูปแบบใด

6. รีไฟแนนซ์สินเชื่อบ้าน

การรีไฟแนนซ์คือการย้ายสินเชื่อไปยังธนาคารใหม่ หรือทำสัญญาใหม่เพื่อให้ได้อัตราดอกเบี้ยและเงื่อนไขที่เหมาะสมกว่า เหมาะกับผู้ที่ยังมีประวัติชำระค่อนข้างดี รายได้เพียงพอ และมูลค่าหลักประกันผ่านเกณฑ์ของธนาคาร

ควรเปรียบเทียบดอกเบี้ยที่ประหยัดได้กับค่าประเมินหลักประกัน ค่าจดจำนอง ค่าประกัน และค่าปรับกรณีปิดสินเชื่อก่อนกำหนดตามเงื่อนไขในสัญญา

7. ขอรวมหนี้รายย่อยกับสินเชื่อบ้าน

ผู้ที่มีทั้งสินเชื่อบ้าน หนี้บัตรเครดิต หรือสินเชื่อส่วนบุคคล อาจสอบถามธนาคารเรื่องการรวมหนี้ เพื่อเปลี่ยนหนี้ดอกเบี้ยสูงให้มีอัตราดอกเบี้ยและระยะเวลาชำระที่เหมาะสมขึ้น

แม้วิธีนี้อาจช่วยลดภาระรายเดือน แต่ต้องพิจารณาอย่างรอบคอบ เพราะบ้านอาจถูกใช้เป็นหลักประกันรองรับภาระหนี้เพิ่มเติม หากไม่สามารถจ่ายตามสัญญาใหม่ได้ก็อาจกระทบต่อบ้านที่ต้องการรักษาไว้

8. ขายบ้านหรือตีโอนทรัพย์เพื่อชำระหนี้

หากประเมินแล้วว่าไม่สามารถผ่อนบ้านต่อได้ การขอเวลาเพื่อขายบ้านด้วยตนเองอาจช่วยให้มีโอกาสขายได้ในราคาที่เหมาะสมกว่าการปล่อยให้ทรัพย์เข้าสู่กระบวนการบังคับคดี จากนั้นจึงนำเงินที่ได้จากการขายไปชำระหนี้กับธนาคาร

อีกทางเลือกหนึ่งคือการเจรจาตีโอนบ้านให้เจ้าหนี้เพื่อชำระหนี้ โดยควรตรวจสอบและตกลงรายละเอียดให้ชัดเจน ทั้งราคาประเมินของทรัพย์ ยอดหนี้คงเหลือ และภาระหนี้ที่อาจยังเหลืออยู่หลังการโอน เพราะการตีโอนบ้านให้ธนาคารไม่ได้หมายความว่าหนี้ทั้งหมดจะสิ้นสุดลงโดยอัตโนมัติในทุกกรณี

สรุปก็คือ วิธีปรับโครงสร้างหนี้บ้านที่เหมาะสมขึ้นอยู่กับจำนวนเงินที่จ่ายไหว ระยะเวลาที่รายได้ได้รับผลกระทบ และเป้าหมายว่าต้องการรักษาบ้านไว้หรือไม่ หากยังผ่อนต่อได้อาจเริ่มจากลดดอกเบี้ย ขยายเวลา หรือลดค่างวด แต่หากไม่สามารถรับภาระได้ในระยะยาว ควรเจรจาขายหรือตีโอนทรัพย์ก่อนปัญหาเข้าสู่กระบวนการทางกฎหมาย

วิธีปรับโครงสร้างหนี้บ้านที่เหมาะสมขึ้นอยู่กับสาเหตุของปัญหา ระยะเวลาที่รายได้ได้รับผลกระทบ และจำนวนเงินที่สามารถชำระได้จริง หากเลือกแนวทางไม่ตรงกับสถานการณ์ ค่างวดอาจลดลงเพียงชั่วคราว แต่กลับมาเป็นภาระอีกครั้งเมื่อสิ้นสุดมาตรการช่วยเหลือ

ก่อนเลือกวิธีใด ควรคำนวณค่างวดสูงสุดที่จ่ายไหวโดยยังเหลือเงินสำหรับค่าใช้จ่ายจำเป็น พร้อมสอบถามธนาคารถึงยอดเงินต้น ดอกเบี้ย ระยะเวลาผ่อน และยอดชำระรวมภายใต้เงื่อนไขใหม่ โดยเฉพาะการขยายระยะเวลาหรือพักเงินต้นที่แม้ช่วยลดค่างวดบ้านในระยะสั้น แต่อาจทำให้ดอกเบี้ยรวมเพิ่มขึ้น

ก่อนติดต่อธนาคารเพื่อขอปรับโครงสร้างหนี้บ้าน ควรเตรียมข้อมูลให้เห็นทั้งสาเหตุของปัญหา ภาระหนี้ทั้งหมด และจำนวนเงินที่สามารถชำระได้จริง การมีข้อมูลครบถ้วนจะช่วยให้ธนาคารประเมินสถานการณ์และเสนอเงื่อนไขที่เหมาะสมได้ง่ายกว่าการแจ้งเพียงว่าผ่อนบ้านไม่ไหว

1. ตรวจสอบรายละเอียดสินเชื่อบ้าน

รวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับสัญญาสินเชื่อให้ครบ ได้แก่

• เงินต้นคงเหลือ

• อัตราดอกเบี้ยปัจจุบัน

• ค่างวดต่อเดือน

• ระยะเวลาผ่อนที่เหลือ

• จำนวนงวดและยอดเงินที่ค้างชำระ

• ดอกเบี้ยผิดนัดหรือค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม

• ภาระของผู้กู้ร่วมและผู้ค้ำประกัน หากมี

ข้อมูลเหล่านี้ช่วยให้มองเห็นขนาดของปัญหาและใช้เปรียบเทียบเงื่อนไขเดิมกับข้อเสนอใหม่จากธนาคารได้ชัดเจนขึ้น

2. สรุปภาระหนี้ทั้งหมด

ไม่ควรดูเฉพาะหนี้บ้าน แต่ควรรวบรวมหนี้บัตรเครดิต สินเชื่อส่วนบุคคล รถยนต์ และภาระผ่อนอื่นทั้งหมด โดยระบุเจ้าหนี้ ยอดคงเหลือ ดอกเบี้ย และค่างวดของแต่ละบัญชี เพื่อให้เห็นว่ารายได้ถูกใช้ชำระหนี้เดือนละเท่าไร

หากมีหนี้ดอกเบี้ยสูงหลายก้อน ข้อมูลส่วนนี้ยังช่วยให้สอบถามธนาคารได้ว่ามีแนวทางรวมหนี้หรือปรับภาระหลายบัญชีร่วมกันหรือไม่

3. ทำบัญชีรายรับและรายจ่ายตามความเป็นจริง

ควรจดรายได้และค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นจริงในแต่ละเดือน โดยแยกค่าใช้จ่ายจำเป็น เช่น ค่าอาหาร ค่าเดินทาง ค่าสาธารณูปโภค ค่าเลี้ยงดูครอบครัว และค่ารักษาพยาบาล ออกจากค่าใช้จ่ายที่สามารถลดได้

เป้าหมายไม่ใช่การตัดค่าใช้จ่ายจนไม่สามารถดำรงชีวิตได้ แต่เพื่อหาจำนวนเงินที่เหลือสำหรับชำระหนี้อย่างต่อเนื่องโดยไม่ต้องกู้เงินใหม่มาหมุนจ่าย

4. ประเมินค่างวดที่สามารถจ่ายได้จริง

ก่อนเจรจาควรกำหนดตัวเลขให้ชัดว่า ในแต่ละเดือนสามารถจ่ายค่างวดได้สูงสุดเท่าไร และสถานการณ์รายได้มีแนวโน้มฟื้นตัวเมื่อใด ไม่ควรเสนอจำนวนที่สูงเกินกำลังเพียงเพื่อให้ธนาคารยอมรับ เพราะอาจผิดนัดตามสัญญาใหม่อีกครั้ง

ตัวอย่างเช่น หากค่างวดเดิมอยู่ที่ 18,000 บาท แต่หลังหักค่าใช้จ่ายจำเป็นเหลือจ่ายได้ประมาณ 11,000 บาท ควรใช้ตัวเลขนี้เป็นฐานในการพูดคุยและเตรียมแผนรองรับหากรายได้ยังไม่ฟื้นตามคาด

5. เตรียมเอกสารประกอบการพิจารณา

เอกสารที่ธนาคารอาจขอแตกต่างกันตามอาชีพและสถานการณ์ของลูกหนี้ โดยทั่วไปควรเตรียมไว้ ได้แก่

• บัตรประชาชนและเอกสารส่วนตัว

• สัญญาสินเชื่อหรือข้อมูลบัญชีสินเชื่อบ้าน

• สลิปเงินเดือนหรือหนังสือรับรองรายได้

• รายการเดินบัญชีธนาคารล่าสุด

• บัญชีรายรับรายจ่าย

• หลักฐานรายได้ของอาชีพอิสระหรือเจ้าของกิจการ

• หนังสือเลิกจ้าง หลักฐานลดเงินเดือน หรือเอกสารปิดกิจการ

• ใบรับรองแพทย์หรือหลักฐานค่าใช้จ่ายฉุกเฉิน

• เอกสารของผู้กู้ร่วมตามที่ธนาคารกำหนด

เอกสารควรสะท้อนให้เห็นว่าความสามารถในการชำระเปลี่ยนแปลงไปอย่างไร และปัญหาที่เกิดขึ้นเป็นเหตุชั่วคราวหรือมีแนวโน้มต่อเนื่องในระยะยาว

6. เตรียมทางเลือกสำหรับเจรจา

ควรมีแนวทางที่ต้องการเสนอแก่ธนาคารอย่างน้อย 1–2 ทางเลือก เช่น

• ขอลดค่างวดชั่วคราว

• ขอขยายระยะเวลาผ่อน

• ขอพักชำระเงินต้น

• ขอผ่อนแบบขั้นบันได

• ขอลดอัตราดอกเบี้ย

แต่ละทางเลือกควรอิงจากรายได้และระยะเวลาที่คาดว่าสถานการณ์จะฟื้นตัว ไม่ควรเลือกเพียงวิธีที่มีค่างวดต่ำที่สุดโดยไม่ตรวจสอบดอกเบี้ยรวมและภาระหลังสิ้นสุดช่วงช่วยเหลือ

7. ติดต่อธนาคารและติดตามผลอย่างต่อเนื่อง

ควรติดต่อธนาคารทันทีเมื่อเริ่มเห็นว่าค่างวดกำลังเกินกำลัง ไม่จำเป็นต้องรอให้ค้างชำระ โดยสามารถติดต่อสาขา Call Center เจ้าหน้าที่สินเชื่อ หรือฝ่ายปรับโครงสร้างหนี้ของธนาคาร

ระหว่างกระบวนการควรส่งเอกสารให้ครบตามกำหนด ติดตามสถานะคำขอ และจดวันที่ติดต่อ ชื่อเจ้าหน้าที่ รวมถึงรายละเอียดที่ได้รับแจ้งไว้ทุกครั้ง หากยังไม่ได้รับข้อสรุป ไม่ควรหยุดชำระเองโดยไม่ได้ตกลงกับเจ้าหนี้

8. ตรวจสอบเงื่อนไขใหม่ก่อนลงนาม

เมื่อได้รับข้อเสนอ ควรตรวจสอบรายละเอียดอย่างน้อยดังนี้

• ค่างวดใหม่และวันที่เริ่มชำระ

• อัตราดอกเบี้ยในแต่ละช่วง

• ระยะเวลาผ่อนทั้งหมด

• เงินต้นและดอกเบี้ยคงเหลือ

• ยอดชำระรวมตลอดสัญญา

• ค่างวดหลังสิ้นสุดช่วงช่วยเหลือ

• เงื่อนไขกรณีผิดนัด

• ค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้อง

ควรขอตารางการชำระหนี้เพื่อนำมาเปรียบเทียบกับความสามารถทางการเงิน หากพบว่าเงื่อนไขใหม่ยังจ่ายไม่ไหว ควรแจ้งธนาคารและเจรจาเพิ่มเติมก่อนลงนาม

การปรับโครงสร้างหนี้บ้านช่วยลดภาระรายเดือนได้ แต่ควรตรวจสอบผลกระทบก่อนตัดสินใจ เพราะเงื่อนไขใหม่อาจส่งผลต่อระยะเวลาผ่อน ดอกเบี้ยรวม และการขอสินเชื่อในอนาคต

ประเด็นสำคัญที่ควรรู้ ได้แก่

• ค่างวดลดลง แต่อาจต้องผ่อนนานขึ้นและเสียดอกเบี้ยรวมมากกว่าเดิม

• การพักเงินต้นไม่ได้หมายความว่าดอกเบี้ยหยุดคำนวณ

• ค่างวดหลังหมดช่วงช่วยเหลืออาจกลับมาสูงขึ้น

• ข้อมูลการปรับโครงสร้างหนี้และประวัติชำระจะถูกรายงานตามข้อเท็จจริง

• การขอสินเชื่อใหม่อาจได้รับการพิจารณาเข้มงวดขึ้น

• การรวมหนี้อาจทำให้บ้านรองรับภาระหนี้เพิ่มขึ้น

• หากผิดนัดตามสัญญาใหม่ อาจเกิดดอกเบี้ยผิดนัดและกระทบสถานะสินเชื่อ

ก่อนลงนามควรขอตารางเปรียบเทียบสัญญาเดิมกับสัญญาใหม่ โดยดูค่างวด อัตราดอกเบี้ย ระยะเวลาผ่อน ยอดชำระรวม และเงื่อนไขหลังสิ้นสุดมาตรการให้ครบถ้วน

เมื่อเริ่มรู้สึกว่าค่างวดเกินกำลัง ควรรีบติดต่อขอความช่วยเหลือก่อนเกิดยอดค้างสะสม เพราะยิ่งเจรจาเร็ว โอกาสเลือกวิธีปรับโครงสร้างหนี้บ้านให้เหมาะกับรายได้ยิ่งมีมากขึ้น โดยสามารถติดต่อผ่านช่องทางต่อไปนี้

1. ธนาคารหรือเจ้าหนี้สินเชื่อบ้านโดยตรง

ควรเริ่มจากธนาคารที่ให้สินเชื่อ เนื่องจากเป็นผู้พิจารณาปรับเงื่อนไขสัญญาได้โดยตรง สามารถติดต่อผ่านสาขา Call Center เจ้าหน้าที่สินเชื่อ หรือฝ่ายติดตามและปรับโครงสร้างหนี้ พร้อมแจ้งสถานการณ์รายได้และจำนวนค่างวดที่สามารถจ่ายได้จริง

2. ทางด่วนแก้หนี้ของธนาคารแห่งประเทศไทย

เหมาะสำหรับผู้ที่ติดต่อเจ้าหนี้แล้วแต่ยังไม่ได้รับการตอบกลับ หรือมีปัญหาในการประสานขอความช่วยเหลือ ช่องทางนี้ทำหน้าที่รับเรื่องและช่วยประสานไปยังผู้ให้บริการทางการเงิน แต่การอนุมัติและกำหนดเงื่อนไขยังขึ้นอยู่กับเจ้าหนี้

3. หมอหนี้เพื่อประชาชน

ผู้ที่ยังไม่แน่ใจว่าควรลดค่างวด ขยายระยะเวลาผ่อน หรือจัดการหนี้หลายก้อนอย่างไร สามารถขอคำปรึกษาจากหมอหนี้เพื่อประชาชน เพื่อช่วยวิเคราะห์รายรับ รายจ่าย และวางแนวทางเจรจาที่เหมาะกับสถานการณ์

4. ศูนย์คุ้มครองผู้ใช้บริการทางการเงิน

สามารถโทรสอบถามข้อมูลหรือขอคำแนะนำจากธนาคารแห่งประเทศไทยได้ที่หมายเลข 1213 และช่องทางปรึกษาปัญหาหนี้ 1213 ต่อ 99 หากพบปัญหาเรื่องการให้บริการหรือไม่ได้รับความเป็นธรรม ควรเตรียมหลักฐานการติดต่อ เอกสารสินเชื่อ และรายละเอียดปัญหาให้ครบถ้วน

หากประเมินแล้วว่าไม่สามารถผ่อนบ้านต่อได้ ควรสอบถามธนาคารถึงยอดปิดบัญชีและเงื่อนไขการขายทรัพย์ด้วยตนเองก่อนเข้าสู่กระบวนการบังคับคดี เพื่อเปรียบเทียบว่าการขายบ้านสามารถชำระยอดหนี้และค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้องได้เพียงพอหรือไม่

การปรับโครงสร้างหนี้บ้านไม่มีวิธีใดเหมาะกับลูกหนี้ทุกคน เพราะต้องพิจารณาจากรายได้ ภาระค่าใช้จ่าย ระยะเวลาที่ปัญหาจะเกิดขึ้น และเป้าหมายว่าต้องการรักษาบ้านไว้หรือไม่ หากเริ่มผ่อนบ้านไม่ไหว ควรติดต่อธนาคารตั้งแต่ยังไม่ค้างชำระ เพื่อให้มีโอกาสเลือกแนวทางช่วยเหลือได้มากขึ้น

ผู้ที่ยังมีรายได้และสามารถผ่อนต่อได้ อาจพิจารณาขอลดดอกเบี้ย ขยายระยะเวลาผ่อน ลดค่างวดชั่วคราว ผ่อนแบบขั้นบันได หรือพักชำระเงินต้น ส่วนผู้ที่มีหนี้ดอกเบี้ยสูงหลายรายการ อาจสอบถามเรื่องการรวมหนี้หรือรีไฟแนนซ์ โดยต้องเปรียบเทียบค่าใช้จ่ายและดอกเบี้ยรวมตลอดสัญญา ไม่ควรตัดสินจากค่างวดช่วงแรกที่ลดลงเพียงอย่างเดียว

หากประเมินแล้วว่าไม่สามารถรับภาระบ้านต่อได้ในระยะยาว ควรปรึกษาธนาคารเรื่องการขอเวลาขายทรัพย์หรือตีโอนทรัพย์เพื่อชำระหนี้ก่อนเข้าสู่กระบวนการทางกฎหมาย โดยควรตรวจสอบยอดหนี้คงเหลือ ราคาตลาด และค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้องให้ครบถ้วน สามารถเปรียบเทียบราคาประกาศอสังหาริมทรัพย์ในทำเลใกล้เคียงผ่าน 9asset.com เพื่อใช้เป็นข้อมูลเบื้องต้นประกอบการวางแผนขายทรัพย์